Elmi redaktor: Rəvcilər: dos. E. N. Kərimo v prof. I. A. Kərimli dos. T.Ş.Şükürov - bet 10 1 ... 6 7 8 9 10 11 12 13 ... 62

Elmi redaktor: Rəvcilər: dos. E. N. Kərimo v prof. I. A. Kərimli dos. T.Ş.Şükürov - bet 10

bet10/62
Sana28.01.2018
Hajmi4.84 Mb.

Cədvəl 4.4 

Ölkələr


 

 

Ödəmələrin gecikmə imkanı

 

Ödəmə forması

 

Avstraliya

 

2

 

Aşağı orta

 

Açıq hesab (AH)

 

Braziliya

 

5  

Yüksək və orta

 

Təsdiq olunmamış akreditiv

 

Venesuela

 

3  

Orta və yüksək

 

Təsdiq olunmamış akreditiv

 

Vyetnam


 

2

 

Orta

 

Təsdiq olunmamış akreditiv

 

Qana


 

3

 

Orta və aşağı

 

Təsdiq olunmamış akreditiv

 

Misir


 

3

 

Orta və aşağı

 

Təsdiq olunmamış akreditiv

 

Kanada


 

2

 

Aşağı

 

Açıq hesab (AH)

 

Küveyt


 

3

 

Orta və aşağı

 

qabaqcadan T (QT)

 

Malayziya

 

2  

Orta

 

qabaqcadan T (QT)

 

Meksika


 

2

 

Orta və aşağı

 

qabaqcadan tratta (QT)

 

Nigeriya


 

3

 

Orta və aşağı

 

qabaqcadan tratta (QT)

 

Oman


 

3

 

Aşağı və orta

 

qabaqcadan tratta (QT)

 

Pakistan


 

2

 

Orta və aşağı

 

təsdiq olunmamış akreditiv

 

Səudiyyə Ərəbistanı

 

3  

Orta və aşağı

 

qabaqcadaq tratta( QT)

 

ABŞ


 

2

 

Aşağı və orta

 

açıq hesab(AH)

 

CAR


 

3

 

Orta və aşağı

 

30 PT (30 QT)

 

58 


9.

 

ödəmələrin  ötürmə  indeksi  -  ödənişlərin  yerinə  yetirilməsində  gecikmələrin  orta 

müddətini göstərir. Müqayisə üçün verilən ölkənin verilmiş sahələri üzrə ödəmə qabiliyyəti 

indeksləri misal gətirilir. 

10.

  Şirkətin  ödənişlərinin  detallarla  xülasəsi.  Kampaniyanın  son  13  ayda  ödəmələri 

haqqında  informasiyalardan  hər  bir  qeyd  «açıq  hesab»  metodu  ilə  ticarət  edən  müxtəlif 

kampaniyalardan alınmış son informasiyalara uyğundur. 

11.

  Banklar: şirkətin hesabı olan bankların tam adı, həm də ünvanı göstərilir. 

12.

 

Müqayisəli xarakteristikalar. Son 3 ildə şirkətin maliyyə göstəriciləri verilir. 

13.

 

Son  məlumat.  Bir  qayda  olaraq  şirkətin  rəhbərliyindən  və  ya  maliyyə  departa- 

mentindən intervyu vasitəsi ilə alınan informasiyanın daxil edilməsi. 

14.


 

Tarix. Menecerlərin keçmiş iş yerləri, doğum tarixi, başqa şirkətdə iştirakı haqqında 

məlumat. 

15.


 

Hüquqi status və kapital: şirkətin yaranması, qeydə alınması, hüquqi statusu, nominal 

və buraxılış səhm kapitalının ölçüsü və s. göstərilir. 

16.


 

Əsas və qız şirkətlər. Əsas müəssisə haqqında məlumat, həm də bütün qız müəssisələr 

haqqında, filiallar haqqında məlumatlar verilir. 

17.


 

Fəaliyyət. Əsas fəaliyyət növləri haqqında, əmtəəşünasların sayı, müəssisələrin sayı, 

satış şəraiti idxal və ixrac əməliyyatları haqqında məlumat göstərilmişdir. 

18.


 

Nəticə. 


Qeyd etmək lazımdır ki,  hörmətli  auditor və konsaltinq  firmaların təsdiq  etdiyi,  ciddi 

şirkətlərin təqdim etdiyi hesabatlar belə şirkətin real vəziyyətini əks etdirmir. 

Beynəlxalq  biznes  praktikası  o  qədər  müxtəlifdir  ki,  biznesin  norması  sayılan  «inan, 

amma yoxla» prinsipi, müəyyən dərəcədə öz əsasını itirməyə başlayır, yoxlayanların özlərini 

də yoxlamaq lazımdır. 

ABŞ-ın  «Enron»  energetika  kampaniyasının  fəaliyyəti  dünyanın  ən  iri  auditor 

kampaniyası  «Andersen»in  diqqətini  cəlb  etdi,  bu  kampaniya  böyük  beşliyə  da.xil  olan 

halqadır. Mütəxəssislər qeyd edirdilər ki, «Enron» firmasının müvəffəqiyyətsizliyinin səbəbi 

böyük beşliyin bir halqasının səhvi üzündən yarana bilər. Bu firmalar dəfələrlə müştəriləri 

müvəffəqiyyətsizliyə  aparan  maliy>'ə  proyektlərini  dəstəkləmişdilər.  Bu,  əsasən  auditor 

şirkətlərinin konsaltinq auditor fəaliyyətini qarışdırdıqlarına görə baş verir. Belə ki, auditor 

firmalar gəlirinin yarıdan çoxunu auditə dəxli olmayan konsaltinqdən alırlar. Buna görə də 

təəccüblü  deyildir  ki,  «Andersen»  firması  «Enron»  fiiTnasınm  xarici  audit  və  biznesin 

optiıuallaşmasım  eyni  zamanda  həyata  keçirərək,  bu  energetika  giqantmın  gəlirinin 

yüksəldiyini,  böyük  həcmli  borclarını  gizlətdiklərini  görüb,  reaksiya  verməmişlər.  Böyük 

beşliyin digər üzvləri də oxşar səhvləri buraxmışlar. Onlar kütləvi olaraq öz təcrübələrinə 

qanunla cavab lerməli olduqlarını etiraf etdilər. 

4.

 

Bazarın mal strukturunun bir sıra xüsusiyyətləri 

Xarici  bazara  çıxarkən  əsas  tədqiqat  istiqamətlərindən  biri  bazarın  mal  strukturunun 

təhlilidir. Bu məqsədlə aşağıdakıları öyrənmək lazımdır: 

-

 

müraciət olunacaq xidmət və mal bazarının keyfiyyət və texniki səviyyəsini; 

-

 

logistikanın xüsusiyyətlərini; 

-

 

xidmətin lazımi səviyyəsini; 

-

 

mala olan istehlakçı tələbini. 

Əsas  diqqəti  bazara  normaların,  standartların,  texniki-təhlükəsizlik  qaydalarının 

tətbiqinə  yönəltmək  lazımdır.  Məsələn,  maşm-texniki  mallar  əgər  onlar  beynəlxalq 

təşkilatların rəyi üzrə standartlara əsasən istehsal olunublarsa, daha rəqabət qabi 

59 

liyyətli  olurlar.  Bazarın  mal  strukturunun  öyrənilməsi  müəssisəyə,  seçilmiş  bazarda  onun 

imkanlarının  perspektivlərini,  ixrac  etdikləri  əmtəənin  rəqabət  qabiliyyətinin  dərəcəsini 

müəyyən etməyə imkan verir. Bazarın mal strukturunun öyrənilməsində məqsədli bazarda 

mövqeyinin möhkəmləndirilməsinə diqqət yetirmək lazımdır. Bu halda əmtəə mövqeyinin 

möhkəmləndirilməsi üçün 6 sualla məhdudlaşan proqram işləmək lazımdır. 

1)

 

Sizin malınız hansı mövqeyi tutur ? 

2)

 

Siz onun hansı mövqedə durmasını istəyərdiniz? 

3)

 

Sizin  əmtəəniz  və  yaxud  xidmətiniz  məqsədli  bazarda  tutmaq  istədiyiniz  mövqeyə 

uyğundurmu? 

4)

  Sizin rəqibiniz kimdir və siz kimi sıxışdırmalısınız? 

5)

 

Sizin maliyyə ehtiyatlarınız nəzərdə tutulan işin həyata keçirilməsinə kifayət edərmi? 

6)

 

Kampaniya  rəhbərliyinin  seçilmiş  məqsədli  bazarda  nəzərdə  tutulmuş  işin  başa 

çatdırılmasına tam ciddi qərarı varmı? 

5.

 

Rəqabət mühitinin öyrənilməsi. Bencmakinq 

Bazarın firma strukturunun öyrənilməsi işinin əsas aspektlərindən biri rəqib firmaların 

fəaliyyətinin  öyrənilməsidir.  Seçilmiş  bazara  çıxarkən  rəqib  firmaların  yaxşı  və  pis 

cəhətlərini  əsas  parametrlərini  bilmək  vacibdir.  Rəqabət  sferasını  öyrənərkən  xarici 

praktikada ən çox bencmakinq (ingilis sözü olub, «səviyyənin qeydi», «yüksəkliyin qeydi» 

kimi tərcümə olunur. Bencmarkinq sahəsində tədqiqatlar biznesin elə sahəsində aktualdır ki, 

orada rəqabət çox qəti və kompromissiz formada qəbul olunur. Belə şəraitdə biznesin həyata 

keçirilməsi rəqiblərin hesabına baş verir. Buna görə də onların öyrənilməsi kampaniyanın 

bazarda mövqeyinin yüksəldilməsi proqramının hazırlanması üçün vacib olan analitik əsas 

verir. 


Bencmakinq-bu 

metod aşağıdakı hallar üçündür: 

1)

 

Rəqiblərin  ən  yaxşı  strategiyalarını  sizin  sahənizdə,  həm  də  onun  kənarında 

müvəffəqiyyətinin əsas faktorlarının müqayisəsi və qiymətləndirilməsi üçün. 

2)

  Rəqiblərdən daha üstün nəticələr almağın üsul və vasitələrinin öyrənilməsi üçün. 

3)

 

Bu  göstəricilərdən  sizin  kampaniyanın  strategiyasının  və  məqsədinin  müəyyən- 

ləşdirilməsində istifadə olunması üçün. 

Faktiki olaraq, bencmakinq əldə olunanların deyil, rəqiblərin göstəriciləri üzrə strateji 

planlaşmanın alternativ metodudur. Firma öz fəaliyyətini daha effektiv qurmaqdan ötrü öz 

sahəsinin strateji xüsusiyyətlərini aydınlaşdırmalıdır. Belə ki, sahəvi analiz bir qayda olaraq 

kampaniyanın strategiyasının hazırlanmasında ilk pillə hesab olunur və aşağıdakıları özündə 

birləşdirir. 

-

  rəqabətin xarakterinin və dərəcəsinin öyrənilməsini; 

-

 

müştərilərin davranış modeli və onların alıcılıq qabiliyyətini; 

-

 

mal göndərənlərin davranış modelini; 

-

 

sahəyə girməyə maneələri; 

-

 

substansiyaların təhlükəsini; 

-

 

ölkənin qanunvericilik aktlarını. 

Sahəvi analizə başlamazdan qabaq aşağıdakılara cavab vermək lazımdır; 

1.

 

Sahə indi və yaxın gələcəkdə nə qədər gəlirli olacaqdır. Bu təhlilin əsasını sahə- daxili 

seqmentasiya və ən gəlirli seqmentin ortaya çıxarılması tutur. 

2.

  Bu bazarda müvəffəqiyyətin əsas faktorları hansılardır? Aşağı maya dəyəri, di- 

60 

versifıkasiya,  satış  sistemi  və  ya  texniki  qulluqdur.  Bazarın  siqmentindən  asılı  olaraq 

müvəffəqiyyətin əsas faktorları bir-birindən nə ilə fərqlənir? 

Sahəvi analiz sahələr üzrə orta gəlir potensialının hesablanması üçün material verir və bir 

çox kampaniyaların bu səviyyəni keçdiyinin və bir çoxlarının keçə bilməmələrinin səbəbini 

göstərir. 

Sonrakı etap rəqabətin təhlilidir. 

Bura üç istiqamət daxildir. 

1)

 

Rəqabətlərin  sizin  biznes  istiqamətinizə  nə  dərəcədə  diqqət  yetirdiklərini  müəyyən 

etmək. 


2)

 

Rəqiblər  öz  resurslarını  necə  bölürlər?  Onlar  bazarı  necə  ələ  keçirirlər:  malla, 

qiymətlə, satış, çatdırma sistemi müştərilərə xidmət sistemi ilə və s. Bundan başqa, yaxşı olar 

ki, onların xərclərinin səviyyəsi də müəyyən edilsin. 

3)

  Rəqiblərin  tədqiqat  sahəsindəki  xərcləri  əsasında  marketinq  xərcləri  müəyyən 

olunsun. 

Siz şirkətin rəqibləri necə üstələməsi sualına cavab verməlisiniz. Bunun üçün aşağıdakı 

faktorlardan  istifadə  etməlisiniz:  istehsalın  genişləndirilməsi,  yeni  məhsul  və  xidmətin 

tətbiqi. 

Və nəhayət- strategiyanın işlənməsi mərhələsi. 

Siz gərək aşağıdakı suallara cavab verəsiniz: 

- Sizin şirkət rəqibləri aşağıdakı amillərdən istifadə edərək ötüb keçə bilərmi? İstehsalın 

genişləndirilməsi, yeni xidmət və məhsulların istehsalı, qiymətqoyma, salış, çatdırma, yeni 

texnologiyaların tətbiqi və s. 

Bencmakinq iki səviyyədə həyata keçirilir: 

1.

 

Strateji bencmakinq  

- bu şirkətin strategiyasının rəqiblərin davranış strategiyası və 

sahələrdə müvəffəqiyyətinin əsas faktoruna uyğunluğunun təmin olunması prosesidir. 

2.

 

Əməliyyat  benemakinqi  

-  daha  sübutlu  bir  prosesdir.  O,  elə  istiqamət  götürür  ki, 

firmanın  müxtəlif  funksional  sahədə  fəaliyyəti  rəqiblərdən  üstünlüyü  üçün  kifayət  qədər 

olsun. 

Bencmakinqin  iyirmi  illik  istifadəsi  onun  7  pillədən  ibarət  standart  tətbiq  qaydasım 

formalaşdırmışdır. 

1.

 

Bencmakinqin predmetinin müəyyənləşdirilməsi. 

2.

 

Təhlil üçün faktorların aşkarlanması. 

3.

 

Sahədə  liderin  seçilməsindən  kənarda  müvəffəqiyyətin  əsas  amillərinin  aşkara 

çıxarılması. 

4.

  Liderlərin göstəricilərinin seçilmiş sübutlarla qiymətləndirilməsi və yığılması. 

5.

 

Liderlərin  göstəriciləri  ilə  öz  göstəricilərinin  geridə  qalma  səbəblərini  açıqlamaq 

məqsədi ilə müqayisəsi. 

6.

 

Bu geridə qalmanı ləğv etmək üçün fəaliyyət proqramını işləmək. 

7.

 

Tətbiq və monitorinq. 

Sonda yenə xarici bazarın tədqiqatı probleminə qayıdaq və belə bir misala nəzər salaq. 

Məşhur  «Sony»  firmasının  nümayəndəsinin  təsdiq  etdiyinə  görə  onlar  heç  vaxt  bazarın 

tədqiqatı ilə məşğul olmamışlar. Aımua öz praktiki təcrübələrinə nəzər salanda onlara aydın 

olur ki, onlar bazarı çox aktiv surətdə öyrənmişlər, lakin özünəməxsus şəkildə. Faktiki olaraq 

kampaniya bazarda əmələ gələn tendensiyanı öyrənir. Kampaniyanın vitse prezidenti Akio 

Marita, xaricdə olarkən barlara, diskotekalara, hüquqi klublarına can atırdı, çünki  «Sony» 

firmasının əsas müştəriləri onlardır. O, gənc adamlarla söhbət edir, kampaniyanın son yeni 

məhsullarını  onlara  göstərir,  yeniliyi  müzakirə  etməyə  çalışırdı.  «Sony»  firmasında 

istehlakçının  razılığını  öyrənən  sosioloq  və  psixoloq  qrupları  var.  Onlar  müştərinin  həyat 

tərzini öyrənirlər. 

61 


6.

 

Şirkətlərin xaricdəki nümayəndəlikləri 

Şirkətlərin  beynəlxalq  strategiyasının  reallaşmasında  xüsusi  rol  onun  xaricdəki 

nümayəndəliyinin  fəaliyyətinə  aiddir.  Həmin  nümayəndəlik  şirkətlərin  millətlərarası, 

çoxmilli və ya qlobal səviyyədə fəaliyyətini həyata keçirir. 

Şirkətlərin  xaricdə  nümayəndəliyinin  işinin  əsas  xüsusiyyətləri.  

Xarici 

kompaniyanın nümayəndəliyi onun verilmiş bazarda biznesin təşkili məsələləri üzrə eksperti 

hesab  olunur  və  çoxlu  təşkilatlar  tərəfindən  ona  kommersiya  məlumatları  ilə  müraciət 

olunur.  Amma  firmanın  nümayəndəsi  xaricdə  təkcə  ekspert  yox,  həm  də  məsləhətçi 

olmalıdır. Lazımi hallarda o daimi fəaliyyətdə olan qüvvə kimi öz əksinin və onun bazardakı 

ixracatçılarını, maraqlarını müdafiə etməlidir .Xaricdə firmanın nümayəndəsi kommersiya 

kəşviyyatı  ilə  məşğul  olmalıdır.  Məlumatları  toplayaraq,  o  şəbəkəni  mümkün  qədər 

genişləndirməlidir. Kommersiya kəşfiyyatı heç də ,onun gizli və sirli olmasına dəlalət etmir. 

Şpionaj ustası kimi tanınmış Allen Dallas özünün «Kəşfiyyat sənəti» əsərində qeyd edir ki, 

bu  hər  şeydən  əwəl  açıq  nəşrlərdən,  o  cümlədən  qəzetlərdən,  kitablardan,  elmi-texniki 

nəşrlərdən,  rəsmi  hökumət  hesabatlarından,  radio,  televiziya  verilişlərindən  alınan 

məlumatlardır. 

Şirkətin nümayəndəsi böyük problem dairəsi üzrə geniş dərk etməyə  malik olmalıdır. 

Onun işi bütün kommersiya spektrindən informasiyalarının alınması və onun istifadə etməyə 

qabiliyyəti olan mütəxəssislərə ötürməsi ilə əlaqədardır. Demək olar ki, onun maraq dairəsi 

üfiqidir  və  eyni  zamanda  onun  xidmət  göstərdiyi  firmaların  maraqları  isə 

şaqulidir.Nümayəndə gərək kifayət qədər firmanın strateji və cari maraqları ilə məlumatlı 

olmalıdır ki, onlar üçün nəyin faydalı olduğunu seçə bilsinlər. Çoxlu operativ informasiyalar 

həcmindən  cari  və  pesrpektiv  moment  üçün  ən  yaxşını  seçməlidirlər.Operativ  məlumat, 

analitik  üçün  çox  əhəmiyyətlidir  «qızıl  alınan  qum  kimi».  Bu  zaman  nəzərə  çarpacaq 

dərəcədə  güc  lazımdır  ki,  tonlarla  qumu  çevirəsən  ki,  oradan  qızıl  dənəsini  tapasan. 

Məlumatı  istifadəçiyə  göndərməzdən  qabaq  onları  işləmək,  ümumiləşdirmək,  redaktə 

etmək, təhlil etmək lazımdır. 

Nümayəndənin ixracın inkişafına təsiri aşağıdakılarla uzlaşmalıdır: 

a)

  öz müəssisənin mah haqqında bilgilər: (zəif, güclü tərəflər haqqında) 

b)

 

məqsədli bazar haqqında bilgilər; 

c)

 

müvafiq mal və bazarın əlaqələndirilməsi mexanizminin başa düşülməsi. 

Bu faktorlara daha ətrafiı nəzər salaq. 

A. Müəssisənin mal haqqında bilgiləri. 

Nümayəndə  müəssisə  tərəfindən  təklif  olunan  mal  və  xidmətləri  müxtəlif  yollarla 

öyrənir. Birincisi, onu təklif edən şirkətdən. Şirkət nümayəndə üçün şərait yaratmalıdır ki, o, 

müəssisə  ilə  ,onun  istehsalı  və  çeşidi  ilə  tanış  olsunlar.  Bunu  hələ  xaricdə  nümayəndəlik 

açılmamışdan həyata keçirir. İkincisi, seçilmiş ölkədə müəssisənin ixrac imkanları haqqında 

bilgiləri  müasir  səviyyədə  müayinə  aparmaq  yolu  ilə  əldə  etmək  olar.  Nümayəndə  gərək 

toplanmış materialı öyrənsin ki, ixrac resursları üzrə ekspert kimi lazımi söz deyə bilsin. 

Şirkətin müəssisələri üzrə planlı hərəkəti nümayəndəyə imkan verir ki, o, 

-

 

məhsulun  istehsalçısı  ilə  bilavasitə  görüşsün,  onların  həm  istehsal,  həm  də  satışla 

əlaqədar problemlərini öyrənsin; 

-

  ixraca təqdim olunacaq mal və xidmətlərlə dəqiqliklə tamş olsun; 

-

 

ixrac  məhsullarının  istehsalçıları  ilə  gələcək  qarşılıqlı  inam,  məsuliyyət 

münasibətlərinin inkişafı üçün əsas yaradılsın. 

Nümayəndə xarici bazarda şirkətin görən gözü, eşidən qulağı olmalıdır. 

62 

B.

 

Məqsədli  bazarın  öyrənilməsi.  

İxracın  həyata  keçirilməsində  4  əsas  istiqamətə 

baxılır.  Onların  hamısı  bazar  haqqında  əhatəli  biliyin  olmasını  tələb  edir.  Bu  fəaliyyət 

sferalarına daha ətraflı nəzər salaq. 

-

 

Ticarətin  spesifik  imkanlarının  müəyyənləşməsi.  Nümayəndə  onun  kompaniyası  ilə 

ixrac həyata keçirən mal və xidmət bazarının özünəməxsus cəhətlərini öyrənməli və onlarla 

ticarətin genişləndirilməsi imkanlarını genişləndirməyə çalışmalıdır. 

-

 

Ticarət  maneələrinin  müəyyənləşdirilməsi.  Nümayəndə  hər  hansı  bir  məhsul  üçün 

bazar tapa bilər, lakin kampaniya avtomatik olaraq o bazara giriş əldə edə bilməz. Toplanmış 

məlumatların qiymətləndirilməsi, ondan sonra kompaniyanın ora yönəldilməsi lazımdır. 

Maneələr  kimi  yüksək  tariflər,  qeyri-tarif  maneələri;  kvotalar,  güzəşt  razılaşmaları, 

qablaşma spesifikasiyaları, markalanmaları, tələbat və s. Bütün bunlar bazarın perspektivini, 

imkanlarını  məhdudlaşdıra  bilər.  Ona  görə  daim  ayıq  olmaq,  lazımi  vəziyyətlərdə  cavab 

tədbiri verməyə hazır olmaq lazımdır. 

Ticarətə təsir edən digər amilləri müşahidə etmək. 

Əgər bazara gedən yol açıq olsa 

belə, ora daxil olmağa aktiv təsir göstərmək lazımdır. Kampaniyanın nümayəndəsi yükləmə 

və boşaltma işlərini, maliyyə şərtləri və başqa beynəlxalq təcrübə və yerli xüsusiyyətlər ilə 

əlaqədar  problemləri  də  nəzərdən  qaçırmamalıdır.  Bundan  başqa  rəqibləri  də  yaddan 

çıxarmaq  olmaz.  Yuxarıda  qeyd  olunan  problemləri  onları  necə  həll  etdiklərini  müşahidə 

yolu ilə öyrənmək olar. 

Satışın stimullaşması. 

Kompaniyanın rəqabət qabiliyyətli məqsədli bazarın tələblərinə 

uyğun  olan  əmtəəsi  olduqda,  onun  nümayəndəsi  bu  bazara  uğurla  daxil  olmaq  üçün  öz 

imkanlarından istifadə edərək addım atmalıdır. Öz təklifiərini inkişaf etdirərək aşağıdakılarla 

birgə fəaliyyət göstərməlidir: 

a)

  ticarət yarmarkalarının seçilməsi və onlarda iştirak etmək; 

b)

 

mümkün partnyorlarla münasibətdə reklam-təbliğat və ticarət sərgilərinin təşkili; 

c)

 

mütəxəssislərin,  nazirlik  nümayəndələri  və  başqa  ölkələrdən  olan  ticarət 

nümayəndələrini müşayiət etmək; 

d)

 

alıcıları maraqlandıran məhsul haqqında potensial alıcılarla seminarların aparılması; 

e)

 

KİV ılə PR-lə iş; 

q) müasir kommersiya kəşfiyyatının göstəricilər axınını dəstəkləmək. 

C.

 

Əmtəə  və  bazar  birləşməsi  mexanizmi  anlayışı.  

Əmtəə  və  bazarı  birləşdirməyin 

real imkanının alınması üçün şirkətin nümayəndəsi gərək dərin, əsaslı biliyə malik olsun. O, 

gərək aşağıdakı problemlərin mahiyyətini öyrənsin: 

-

 

bazarın tədqiqatı metodlarını; 

-

 

müxtəlif agentlərin rolu və funksiyalarını; 

-

 

satış kanallarını; 

-

 

bazar haqqında məlumatların mübadiləsini; 

-

 

ticarət reklamından istifadəni; 

-

 

ticarət yarmarka və sərgilərini; 

-

 

ixrac sənədlərinin xüsusiyyətlərini; 

-

 

keyfiyyətə nəzarətin əsaslarını və ixrac standartlarını; 

-

 

tədavül xərclərinin və ixrac üzrə qiymətlərin müəyyən edilməsi; 

Əsas əlaqələr. 

Ticarət əlaqələrinin inkişafı üçün müxtəlif professional mütəxəssislərlə əlaqə yaratmaq 

vacibdir. 

-

 

kommersiya kəşfiyyatı ilə həyatı vacib göstəricilərin əldə olunması; 

63 


-

 

qərar qəbul etmək və onu qəbul edənlərə təsir göstərmək. 

Nümayəndə gərək insanlarla dostluq münasibətlərində olsun. Belə ki, bazarı çox yaxşı 

bilən müəyyən adamlarla xüsusi əlaqələri genişləndirsinlər. 

İnformasiya mənbələri. 

Şirkətin nümayəndəsi gərək aşağıdakı bir neçə informasiya mənbələrini əldə etmək işini 

təşkil etsin. 

-

 

əsas alıcılar, nüfuzlu potensial alıcılar, şirkətin məhsulundan istifadə edənlər. Bura 

idxal vasitəçiləri və pərakəndə ticarətdə məşğul olanların əsas qrupları; 

-

  nəqliyyat və sığorta təşkilatları; 

-

 

gömrük maklerləri; 

-

 

reklam, bazarın öyrənilməsi üçün məsləhətçilər; 

-

 

ticarət palataları; 

-

 

sənaye assosiasiyası; 

-

 

idxalçıların assosiasiyası; 

-

 

mərkəzi bank; 

-

 

xüsusi bank strukturu; 

-

 

aşağıdakı suallarla məşğul olan dövlət nazirlikləri ilə 

-

 

iqtisadı inkişaf, 

-

 

ticarət və sənaye; 

-

 

maliyyə; 

-

 

energetika; 

-

 

kənd təsərrüfatı; 

-

 

dövlət tədarükü; 

-

 

gömrük. 




Do'stlaringiz bilan baham:

©2018 Учебные документы
Рады что Вы стали частью нашего образовательного сообщества.
?


gaflet-h-der-dem.html

gafurijskij-rajon.html

gagarin-auildi-okrug--.html

gaggio-montano---bet-10.html

gagngw41.html